Υγιείς σχέσεις και ρόλοι

Για να χτίσουμε υγιείς σχέσεις, χρειάζονται δύο άνθρωποι που μεγαλώνουν και εξελίσσονται μαζί — με ανοιχτή, ειλικρινή επικοινωνία, κατανόηση και σεβασμό στη μοναδικότητα του καθενός.

Όταν αρχίζουμε να σεβόμαστε τον εαυτό μας, τότε έλκουμε ανθρώπους που μας σέβονται. Όταν αναγνωρίζουμε την αξία μας, μπορούμε να δούμε και να εκτιμήσουμε κι εκείνους που τη βλέπουν και τη σέβονται.

Συχνά, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, παίρνουμε ρόλους μέσα στις σχέσεις μας. Μπορεί να έχεις συνηθίσει να “φροντίζεις”, να “διορθώνεις” ή να “αναλαμβάνεις” για όλους. Και τότε, σχεδόν φυσικά, συνδέεσαι με ανθρώπους που σου επιτρέπουν να διατηρείς αυτόν τον ρόλο. Αν εκείνοι δεν παίρνουν την ευθύνη για τον εαυτό τους, την παίρνεις εσύ — μέχρι να βαραίνει πολύ.

Ακόμα και όταν βρεθείς σε μια σχέση όπου υπάρχει χώρος για ισοτιμία, μπορεί να νιώσεις άβολα. Γιατί όταν έχεις μάθει να αγαπιέσαι μέσα από το “να δίνεις”, μπορεί να αναρωτιέσαι:
“Αν δεν φροντίζω… ποια είναι η θέση μου εδώ;”

Σε μια ισορροπημένη σχέση, δε χρειάζεται να “διορθώνεις” τον άλλον. Αυτό, όμως, μπορεί να σε κάνει να νιώθεις εκτεθειμένος ή αβέβαιος. Ο ρόλος που σε έκανε να νιώθεις “χρήσιμος” δεν χρειάζεται πια. Και τότε γεννιέται ένας φόβος:
“Θα με αγαπούν αν δεν είμαι απαραίτητος;”
“Ποιος είμαι, αν δεν ορίζομαι απ’ όσα προσφέρω στους άλλους;”

Αυτές οι ερωτήσεις δεν είναι αδυναμία. Είναι σημάδι βαθιάς αυτογνωσίας. Και είναι το πρώτο βήμα προς την αληθινή ελευθερία.

Δες με ειλικρίνεια:

• Πότε νιώθεις ότι πρέπει να “σώσεις” ή να “φροντίσεις” για να είσαι αποδεκτός/ή;

• Ποια ανάγκη προσπαθείς να καλύψεις όταν δίνεις διαρκώς;

• Πιστεύεις ότι η αξία σου εξαρτάται από το πόσο χρήσιμος/η είσαι για τους άλλους;

Θυμήσου:

• Δεν χρειάζεται να αποδεικνύεις την αξία σου μέσα από το “δούναι”.

• Έχεις δικαίωμα να πεις όχι χωρίς να νιώθεις ενοχές.

• Δεν είναι δική σου ευθύνη να κουβαλάς τα βάρη των άλλων.

• Η φροντίδα που δεν είναι αμοιβαία δεν είναι αγάπη. Είναι εξάντληση.

Κι αν αποφασίσεις να κάνεις ένα βήμα πίσω, να δεις πώς αντιδρά ο άλλος. Αν η σχέση “λειτουργεί” μόνο όταν εσύ προσφέρεις υπερβολικά, τότε κάτι δεν είναι ισορροπημένο.

Μπορεί να νιώσεις περίεργα χωρίς τον γνώριμο ρόλο σου. Είναι εντάξει. Το άγχος της αλλαγής είναι φυσιολογικό. Αντί να επιστρέψεις στο παλιό, δοκίμασε να μείνεις λίγο μέσα στη νέα πραγματικότητα.
Μην βιαστείς. Η αναπροσαρμογή χρειάζεται χρόνο.

Δεν σταματάς να είσαι δοτικός/ή. Μαθαίνεις απλώς να μην είσαι μόνο εσύ.

Σε μια ισότιμη σχέση, η φροντίδα και η προσφορά μοιράζονται. Δεν χρειάζεται να “κουβαλάς” τον άλλον για να νιώσεις σημαντικός/ή. Μπορείς να ζητάς κι εσύ. Να ξεκουράζεσαι. Να δέχεσαι στήριξη χωρίς να νιώθεις αδύναμος/η.

Η αγάπη που δεν ζητά ανισορροπία για να υπάρξει… είναι η πιο ελεύθερη μορφή αγάπης.

Η μετάβαση σε τέτοιες σχέσεις δεν γίνεται από τη μια μέρα στην άλλη. Θέλει θάρρος, αλήθεια και τρυφερότητα προς τον εαυτό σου. Αλλά το αποτέλεσμα είναι κάτι βαθιά απελευθερωτικό:
Σχέσεις που σε κρατούν, αντί να σε βαραίνουν.
Σχέσεις που βασίζονται στην αμοιβαία αγάπη — όχι στην ανάγκη.

Αγγελική Μπολουδάκη